Türkiye ve bölgeden günlük haberler
Günün ilerleyen temaları ve seçilmiş haberler.
Erdoğan TBMM’de fon meselesinin süratle çözüldüğünü vurgularken isteğe bağlı iade hesapları ve yarınki Koordinasyon Kurulu aynı hatta tempo ekliyor. Denetim–tasfiye–iade kurumsal çerçevede ilerliyor; gözler uygulama çıktısında.
Akşam yayımlanan sekiz maddelik metin Terörsüz Türkiye eşiğini teyit ederken ABD–İran savaşı, İsrail ve komşu istikrarını aynı güvenlik çerçevesine bağladı. Kurumsal karar sonrası gözler uygulama temposunda.
Pezeşkiyan diyalog kapısını açık tutarken sıralama ihtilafı çözülmedi; boğaz belirsizliği Brent’i yeniden üç haneye taşıdı. Türkiye’nin enerji maliyetinde risk canlı kalıyor.
Bişkek paneli tamamlandı; Duran video mesajında dönem başkanlığı ve kurumsal bütünleşme vurgusu yaptı. Yarın aynı kentte Sağlık Bakanları toplantısı var; Ankara zirvesi hattı sıkılaşıyor.
Sermaye Piyasası Kurulu gece bülteniyle Tera, Pusula, Atlas ve Hedef Portföy’ün tasfiye fonlarında mutabakatı tamamlanan yatırımcılara nihai tasfiye beklenmeden ara ödeme açtı. MKK net yatırım tutarı bir milyon liranın altındaysa tamamı, üzerindeyse en fazla bir milyon lira; uygulama para piyasası fonlarından başlayacak.
SPK, A1 Capital, Bulls ve Pardus Portföy’deki tasfiye fonlarında önceliği para piyasası unvanlılara, ardından yatırımcı sayısı en yüksek fonlara verdi. Tasfiye dışı olup 17 Eylül’de kapatılan fonlar TEFAS ve diğer kanallarda yeniden açılabilecek; açılış tarihini ilgili portföy şirketi belirleyecek.
DDK Başkanı Salih Tanrıkulu, fon incelemesinin tarafsız yürütülmesi gerekçesiyle Borsa İstanbul’daki yönetim kurulu başkanvekilliği, bağımsız üyelik ve denetim komitesi başkanlığından ayrıldı; adı borsa sitesindeki yönetim listesinden çıkarıldı. Tanrıkulu DDK başkanlığını sürdürürken inceleme ve denetim çalışmaları devam ediyor.
Adalet Bakanı Akın Gürlek, fon soruşturmasında el konulan villalar, lüks araçlar, arsalar ve banka hesaplarındaki değerlerin TMSF bünyesindeki fon aracılığıyla hak sahiplerinin alacaklarında kullanılacağını bildirdi. Ödemelerde 1 milyon lira ve altı hesaplara öncelik; borsada 41 hissede manipülatif işlem saptandığı açıklandı.
Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz, Fon Koordinasyon Kurulu’nun ikinci toplantısını 2 Ekim sabahı yapacağını duyurdu. TMSF’de sorunlu her fon için özel hesap açıldığını, DDK’nın incelemeye başladığını, BDDK ve SPK’nın karar aldığını belirterek sistemik risk olmadığını vurguladı.
Cumhurbaşkanı Erdoğan, TBMM 28. Dönem 5. Yasama Yılı açılışında fon piyasasının belli bölümündeki sorunun üstesinden gelindiğini, kimsenin hakkını kimseye yedirmeden süratle çözüldüğünü söyledi. Aynı konuşmada Büyük Türkiye Mutabakatı vurgusu yaparak yeni ve sivil anayasa çağrısı da yaptı.
SPK, Tera Yatırım Menkul Değerler’in sermaye piyasası faaliyetlerini 30 Eylül saat 18.10 itibarıyla geçici olarak durdurdu. Emir Münir Sarpyener, Hayriye Car ve Hakan Gövdere’nin lisansları sürekli iptal edildi; aynı hatta Sarpyener ve Erdin Özel’in de aralarında olduğu 5 şüpheli tutuklandı.
SPK, tasfiye kapsamındaki fonlarda fahiş kazanç elde edenlerin gönüllü iadesi için Birleşik Fon Bankası nezdinde TMSF adına her fon için İsteğe Bağlı İade Hesapları açıldığını duyurdu. Yatırılan tutar yalnızca ilgili fonun tasfiye malvarlığına gidiyor; ayrıca Genel Hisse İade Hesabı oluşturuldu.
Milli Güvenlik Kurulu, Cumhurbaşkanı Erdoğan başkanlığında yaklaşık üç buçuk saat süren Beştepe toplantısı sonrası sekiz maddelik bildiri yayımladı. Terörsüz Türkiye ve Terörsüz Bölge hedeflerinde katedilen mesafe değerlendirildi; PKK, FETÖ ve DEAŞ’a karşı faaliyetler ile gayretlerin kararlılıkla süreceği vurgulandı.
MGK bildirisi, ABD ve İsrail ile İran arasındaki savaşın kısır döngüye evrildiğini belirterek taraflara müzakere ve ihtilafa son verme çağrısı yaptı. İsrail’in Gazze, Lübnan ve Suriye egemenliğine yönelik ihlallerine somut adım istendi; Suriye–Irak istikrarı, Ukrayna ve Yemen de masada yer aldı.
İran Cumhurbaşkanı Pezeşkiyan, ABD’nin mutabakata rağmen ülkesini üç kez hedef aldığını savunarak buna karşın diyalogdan asla kaçınmayacaklarını söyledi. Tahran’daki toplantıda arabulucular üzerinden müzakerelerin sürdüğünü vurguladı; sıralama ihtilafı sürerken Hürmüz belirsizliği de Türkiye’nin enerji maliyetini etkiliyor.
Brent petrolün aralık vadeli varil fiyatı bugün saat 12.59 itibarıyla kapanışa göre yüzde 2,5 artarak 100,49 dolara yükseldi. ABD–İran müzakerelerinin tıkandığına ilişkin haber akışı arz endişesini artırırken boğaz belirsizliği fiyatı desteklemeyi sürdürüyor; Türkiye’nin ithalat faturası baskı altında.
İletişim Başkanlığı’nın panel serisinin dördüncüsü bugün Bişkek’te gerçekleşti; açılışı Büyükelçi Ökem yaptı, İletişim Başkanı Duran video mesajla hitap etti. Gündemde ortak vizyon, ortak alfabe ve 29–30 Ekim Ankara TDT zirvesi hazırlığı vardı; basın toplantısı da düzenlendi.
Türk Devletleri Teşkilatı 13. Devlet ve Hükümet Başkanları Zirvesi 29–30 Ekim’de Ankara’da takvimde; 29’unda Dışişleri Bakanları Konseyi, 30’unda liderler zirvesi planlanıyor. Yarın Bişkek’te TDT Sağlık Bakanları 6. toplantısı yapılırken dönem başkanlığının Türkiye’ye geçmesi bekleniyor.
Resmi Gazete’de yayımlanan Cumhurbaşkanlığı kararıyla Siber Güvenlik Başkanlığı’nda sekiz üst düzey atama yapıldı. Başkan yardımcılıklarına Halit Küçükünal ve Yusuf Tancan getirilirken siber savunma, dijital devlet, ekosistem ve kamu yapay zekâ genel müdürlükleri ile hukuk müşavirliği kadroları da dolduruldu.
Mersin Cumhuriyet Başsavcılığı yolsuzluk soruşturmasında Büyükşehir Belediye Başkanı Vahap Seçer ile Yenişehir ve Mezitli belediye başkanlarının da aralarında olduğu 59 şüpheli gözaltına alındı. Bilirkişi raporunda Büyükşehir’de yaklaşık 331 milyon liralık kamu zararı iddia edildi; muhalefet siyasi operasyon tepkisi verdi.