Türkiye ve bölgeden günlük haberler
Günün ilerleyen temaları ve seçilmiş haberler.
Atina’nın Fransa destekli denizaltı elektrik kablosu hamlesi ile Ankara’nın Oruç Reis araştırması ve NOTAM restleşmesi aynı haftada çakıştı; kıta sahanlığı çizgisi yeniden sertleşiyor. Diyalog kanalları zayıfken saha ve hukuk mesajı paralel ilerliyor.
Cumhurbaşkanı’nın ekonomiye zarar vermeme ve haksız kazancın adalete gitmesi öncelikleri yürürken soruşturma hattı eski SPK yönetimine uzandı. Ara ödeme takvimi ile Teftiş ön incelemesi aynı haftada paralel ilerliyor.
Erdoğan, hedefi Suriye–Irak hattıyla birlikte okuyarak dış müdahaleye kapalı tuttu; süreç siyasi kararlılıkla anlatılıyor. Meclis’te İzleme Komisyonu için üye formu ve parti yazısı önümüzdeki günlerde bekleniyor.
Nahçıvan yıldönümü mesajlarının ardından bakış 29–30 Ekim Ankara zirvesine ve dönem başkanlığı devrine kayıyor. Kurumsal takvimde bakanlık düzeyli toplantılar zirveye giden yolu sıkılaştırıyor.
Milli Savunma Bakanlığı, Doğu Akdeniz’de kıta sahanlığında kablo, boru veya bilimsel araştırmanın kıyı devletiyle önceden koordine edilmesi gerektiğini vurguladı. BM’ye 2020’de bildirilen sahada izinsiz faaliyete geçit verilmeyeceği belirtildi; Atina tarafı izin gerekmediğini savunmayı sürdürüyor.
Türkiye, Oruç Reis ile eşlik gemilerine 1–25 Ekim arası Doğu Akdeniz’de bilimsel araştırma ve sualtı çalışması için NAVTEX yayımladı. Saha, KKTC’ye planlanan Anamur–Teknecik doğal gaz boru güzergâhını kapsıyor; hedef işletme yılı 2028 diye çerçeveleniyor.
Türkiye’nin Orta Ege’de 25 Eylül–27 Ekim tatbikat alanlarına Atina 12–20 Ekim için karşı NOTAM yayımladı; kuzey kesimler örtüşüyor. Ankara Yunan bildirimini geçersiz ilan etti; aynı pencerede filoların temas ve atışlı tatbikat riski yakından izleniyor.
Cumhurbaşkanı Erdoğan, Şanlıurfa’da fon krizinde birinci önceliğin Türkiye ekonomisine zarar gelmemesi, ikincisinin haksız kazanç sahiplerinin adalete verilmesi olduğunu söyledi. DDK, Adalet, Hazine ve Fon Kurulu’nun süreci yönettiğini belirterek vatandaşın gönlünü ferah tutmasını istedi.
Fon Koordinasyon Kurulu ikinci turunda SPK’nın ara ödeme kararının uygulanması ve takvimi ele aldı; ek yük getirmeme çizgisi korundu. Tera–Pusula–Atlas–Hedef’te mutabakatlı yatırımcıya fon başına en fazla bir milyon lira ara ödeme usulü yürürlükte; para piyasası fonlarından başlanacak.
Erdoğan, Şanlıurfa Şehir Hastanesi açılışında Terörsüz Türkiye hedefiyle aralarına kimsenin giremeyeceğini; Suriye ve Irak’ta güvenlik ortamının yeniden tesis edildiğini söyledi. İki yıldır evlerde ağıtların yükselmediğini belirterek sürecin bölgesel barış ve kalkınma ile bağını kurdu.
Cumhurbaşkanı Erdoğan, Nahçıvan Anlaşması’nın on yedinci yıldönümünde Türk Devletleri İşbirliği Günü’nü tebrik etti. “Dilde, fikirde, işte birlik” şiarıyla dayanışmanın daim olmasını diledi; 29–30 Ekim’de Ankara’da yapılacak on üçüncü zirve öncesi siyasi mesaj hattını tazeledi.
Biotrend ile Alman Uniper, atık bazlı biyogaz tesislerinin biyometana dönüştürülmesi ve Türkiye şebekesi üzerinden Avrupa’ya tedarik seçeneklerini incelemek üzere mutabakat imzaladı. Potansiyel yılda elli teravatsaate kadar; henüz miktar, fiyat ve kesin takvim yok.
Cumhurbaşkanı Erdoğan, eylülde 26 milyar dolarla Cumhuriyet tarihinin en yüksek eylül ihracatına ulaşıldığını; yılbaşından bu yana yüzde 5,2 artışla 211 milyar dolarlık rekoru duyurdu. Yıllıklandırılmış ihracat 287,3 milyar dolarla zirveye çıktı; bölge krizlerine rağmen üretim–ihracat hattı vurgulandı.
Erdoğan, TEKNOFEST Güneydoğu’da savunma sanayiinde “tam bir devrim” vurgusu yaptı; 4 bin 500’ü aşkın firma ve 100 bini aşkın çalışanla ürün üretildiğini söyledi. Ocak–ağustos savunma ve havacılık ihracatı 6,3 milyar dolara ulaştı; dünya sıralamasında on birinci olunduğu bildirildi.
Enerji Bakanı Bayraktar, TEKNOFEST’te 2040 Enerji Vizyonu’nun önümüzdeki birkaç hafta içinde açıklanacağını; nihai hedefin enerjide bağımsızlık olduğunu söyledi. Akkuyu’da ilk elektrik üretimine aylar içinde yaklaşılırken küçük modüler reaktör çerçeve kanunu taslağının bütçe sonrası Meclis’e gelmesi planlanıyor.
İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı, eski SPK Başkanı İbrahim Ömer Gönül hakkında görevi kötüye kullanma suçundan soruşturma izni için Hazine ve Maliye Bakanlığı’na başvurdu. Bakan Şimşek ön inceleme için Teftiş Kurulu’nu görevlendirdi; savcılık dört ayrı dosyada fon–hisse manipülasyonu hattını sürdürüyor.
Dışişleri Bakanı Fidan, Milli Savunma Bakanı Güler ve Genelkurmay Başkanı Bayraktaroğlu yarın Riyad’da Mekke Ortak Savunma Anlaşması Stratejik Siyasi ve Savunma Komitesi’ne katılacak. Gündemde kurumsallaşma, Husi saldırılarına dayanışma ve seyrüsefer güvenliği; sekretaryanın Riyad’da kurulması öngörülüyor.
İngiltere Deniz Ticaret Operasyonları, Hürmüz Boğazı’nda bir petrol tankerinin kaynağı belirsiz mühimmatla vurulduğunu ve makine dairesinde hasar oluştuğunu duyurdu. Mürettebat güvende, çevre tehdidi bildirilmedi; yetkililer olayı araştırırken boğaz hattındaki risk primi yeniden yükseldi.
Ulaştırma Bakanı Uraloğlu, Halkalı–Kapıkule hızlı tren hattının 153 kilometrelik Çerkezköy–Kapıkule kesiminin 9 Ekim’de Erdoğan’ın katılımıyla açılacağını duyurdu. Seyahat süresi 4 saatten 1,5 saate inecek; hat Orta Koridor’un Avrupa kapısı ve yük kapasitesini katlayacak şekilde çerçevelendi.